W Mikołajkach zakończył się XI Europejski Kongres Samorządów (EKS) – jedno z najważniejszych wydarzeń poświęconych tematyce rozwoju lokalnego i regionalnego w Europie. Przez dwa dni stolica polskiego żeglarstwa była miejscem spotkań przedstawicieli samorządów, administracji państwowej, świata nauki, organizacji pozarządowych oraz biznesu z Polski i wielu krajów Europy. Samorząd Warmii i Mazur był Głównym Partnerem wydarzenia.

Tegoroczna edycja Kongresu odbywała się pod hasłem „Samorząd w czasach niepewności – lokalne odpowiedzi na globalne wyzwania”. Wydarzenie zgromadziło ponad 3 tysiące uczestników, w tym setki gości zagranicznych. Program obejmował ponad 250 wydarzeń – debat, paneli dyskusyjnych, sesji plenarnych, warsztatów oraz spotkań autorskich.

Samorząd wobec współczesnych wyzwań

Podczas Kongresu dyskutowano o roli samorządów w świecie dynamicznych zmian gospodarczych, społecznych i technologicznych. W centrum uwagi znalazły się m.in. kwestie bezpieczeństwa, zrównoważonego rozwoju, inwestycji regionalnych, cyfryzacji administracji oraz jakości życia mieszkańców.

Debaty pokazały, że lokalne wspólnoty coraz częściej muszą odpowiadać na wyzwania o globalnym charakterze – od transformacji energetycznej i zmian klimatycznych, po cyfryzację usług publicznych czy migracje. Samorządy, działając najbliżej mieszkańców, potrafią szybciej identyfikować potrzeby swoich społeczności i wdrażać rozwiązania dopasowane do lokalnych realiów.

Podczas EKS odbyły się 3 panele dyskusyjne pod patronatem Samorządu Warmii i MAzur:

  1. Rola lotnisk regionalnych w rozwoju województwa

Panel poświęcony znaczeniu lotnisk regionalnych jako istotnego czynnika rozwoju społeczno-gospodarczego województw. Dyskusja skupiła się na roli infrastruktury lotniczej w zwiększaniu dostępności komunikacyjnej regionu, przyciąganiu inwestycji, rozwoju turystyki oraz wzmacnianiu konkurencyjności gospodarczej, a także na wyzwaniach i kierunkach dalszego rozwoju lotnisk regionalnych we współpracy z samorządami.

Moderator:

Piotr Burczyk, Dyrektor Departamentu Koordynacji Promocji, Urząd Marszałkowski Województwa Warmińsko-Mazurskiego, Polska

Paneliści:

Wiktor Wójcik, Prezes Zarządu, Port Lotniczy Olsztyn – Mazury, Polska
Katarzyna Sobiech, Wicemarszałkini, Urząd Marszałkowski Województwa Warmińsko-Mazurskiego, Polska
Witold Kielich, Dyrektor Departamentu Infrastruktury i Geodezji, Urząd Marszałkowski Województwa Warmińsko-Mazurskiego, Polska
Florian Romanowski, Prezes Zarządu, OPEGIEKA Sp. z o.o., Polska

2. Od kryzysu do nadziei: jak Warmia i Mazury budują system psychiatrii dziecięcej

Polska mierzy się z kryzysem psychiatrii dziecięcej. Codziennie 6 niepełnoletnich podejmuje próbę samobójczą. W całym kraju pracuje zaledwie 564 psychiatrów dziecięcych, a czas oczekiwania na wizytę sięga 8 miesięcy. Raport NIK z 2024 roku stwierdza jednoznacznie: system jest niewydolny. Samorząd Województwa Warmińsko-Mazurskiego wdraża konkretne rozwiązanie – budowę Północnego Centrum Psychiatrii Dziecięcej w Ameryce koło Olsztyna. To największa tego typu inwestycja w Polsce północnej. Dyskusja dotyczyła roli samorządów w ratowaniu systemu, wyzwań kadrowych oraz współpracy między oświatą a ochroną zdrowia.

Moderator:

Łukasz Łukaszewski, Dyrektor Departamentu Zdrowia, Urząd Marszałkowski Województwa Warmińsko-Mazurskiego, Polska

Paneliści:

Iwona Orkiszewska, Dyrektor, Wojewódzki Zespół Lecznictwa Psychiatrycznego w Olsztynie, Polska
Roman Lewandowski, Dyrektor, Wojewódzki Szpital Rehabilitacyjny dla Dzieci w Ameryce, Polska
Jolanta Skrzypczyńska, Warmińsko-Mazurska Kurator Oświaty, Kuratorium Oświaty w Olsztynie, Polska
Adrian Kowalski, Konsultant wojewódzki w dziedzinie psychiatrii dzieci i młodzieży, Wojewódzki Szpital Rehabilitacyjny dla Dzieci w Ameryce, Polska
Leszek Dowgiałło, Dyrektor, Centrum Edukacji i Rozwoju PROGRESOWNIA, Polska
Anna Królak-Sawczuk, Ordynator Oddziału Psychiatrycznego dla Dzieci i Młodzieży, Wojewódzki Zespół Lecznictwa Psychiatrycznego w Olsztynie, Polska

3. Dziedzictwo kulturowe jako czynnik rozwoju gmin Warmii, Mazur i Powiśla w opinii samorządowców

Dziedzictwo kulturowe bardzo często jest wykorzystane do rozwoju lokalnego, generującego realne korzyści ekonomiczne i społeczne samorządom terytorialnym. Promocja i organizacja wydarzeń odwołujących się do przeszłości danych miejsc przekłada się na wzrost odwiedzających turystów, w konsekwencji rozwijają się firmy zaspokajające potrzeby turystów. Warmia i Mazury to region o bogatej przeszłości z dziedzictwem materialnym i unikatowym krajobrazem kulturowym, który od 80 lat został włączony w skład państwa polskiego. Samorządy Warmii i Mazur mają realne problemy związane z polityką pamięci, co jest obszarem do dyskusji.

Moderator:

Zbigniew Kudrzycki, Sekretarz Gminy, Urząd Gminy Jedwabno, Polska

Paneliści:

Stefan Ochman, Burmistrz, Urząd Miasta Szczytno, Polska
Krzysztof Szulborski, Burmistrz, Urząd Miejski w Miłakowie, Polska
Sławomir Ambroziak, Wójt, Urząd Gminy Jedwabno, Polska
Maria Anna Bąkowska, Członkini Zarządu, Urząd Marszałkowski Województwa Warmińsko-Mazurskiego, Polska
Justyna Sarna-Pezowicz, II Zastępca Prezydenta, Urząd Miasta Olsztyn, Polska

Ponadto Sylwia Jaskulska – Wicemarszałkini Województwa Warmińsko-Mazurskiego była panelistką w panelu pt. Gdzie szukać pomocy czyli jak skutecznie walczyć z uzależnieniem w lokalnych środowiskach i kto ma tą walkę prowadzić?, a Robert Turlej – Członek Zarządu Województwa Warmińsko-Mazurskiego wziął udział w panelu pt. Inwestycje mieszkaniowe a konkurencyjność regionów.

Warmia i Mazury gospodarzem międzynarodowego dialogu

Organizacja Kongresu w Mikołajkach po raz kolejny potwierdziła znaczenie Warmii i Mazur jako miejsca spotkań i dialogu o przyszłości Europy. Region, znany z wyjątkowych walorów przyrodniczych, staje się również przestrzenią ważnych debat o rozwoju gospodarczym i społecznym.

Uczestnicy Kongresu mieli okazję nie tylko wziąć udział w licznych dyskusjach, ale także poznać potencjał regionu – jego ofertę turystyczną, gospodarczą i inwestycyjną. Wiele rozmów dotyczyło także roli samorządów w budowaniu nowoczesnych i konkurencyjnych regionów, które potrafią łączyć rozwój gospodarczy z troską o środowisko i jakość życia mieszkańców.

Platforma wymiany doświadczeń

Europejski Kongres Samorządów od lat stanowi ważną platformę wymiany doświadczeń i dobrych praktyk między liderami lokalnych społeczności z różnych krajów. Spotkania i dyskusje w Mikołajkach pokazały, jak istotna jest współpraca ponad granicami oraz dialog między samorządami, biznesem i instytucjami publicznymi.

XI edycja wydarzenia potwierdziła, że w czasach niepewności i szybkich zmian siłą samorządów jest współpraca, otwartość na nowe rozwiązania i zdolność do wspólnego poszukiwania odpowiedzi na wyzwania współczesnego świata. Warmia i Mazury po raz kolejny stały się miejscem, w którym rodzą się pomysły i inicjatywy wpływające na przyszłość lokalnych wspólnot w całej Europie.